Więcej światła na poddaszu

Lukarny są elementem architektonicznym o długiej tradycji. Pojawiły się już w okresie gotyku we Francji, następnie zaczęto je stosować w innych krajach Europy. W okresie baroku, lukarny zgodnie ze stylem tej epoki, przybierały niezwykle ozdobne kształty. Od XIX wieku stopniowo zmieniał się ich wygląd. Stosowane w pałacach, dworach i w najwyższych kondygnacjach kamienic przetrwały do dziś. Choć lukarny kojarzą się przede wszystkim z tradycyjną architekturą, są obecne w projektach domów o nowoczesnym charakterze, stanowiąc ozdobny element budynków, ale też spełniając funkcje użytkowe. Współczesne lukarny nie są przesadnie upiększane, ale często ich ozdobą są proste gzymsy i opaski. Dużą wagę przywiązuje się też do aranżacji ich wnętrz.

Sposoby doświetlania poddasza

Małe okna na poddaszu pozwalają na wentylację i doświetlenie strychów, które są nieużytkową powierzchnią. Gdy jednak poddasze stanowi powierzchnię użytkową domu, wprowadzenie do niego odpowiedniej ilości naturalnego światła jest konieczne. Decyzję w tej sprawie należy podjąć już przed wyborem projektu domu. Najlepsze doświetlenie poddasza zapewniają okna umieszczone w ścianach szczytowych budynków z dachem dwuspadowym. Okna szczytowe na poddaszu doświetlają wnętrza tylko tych pomieszczeń, które przylegają do ścian szczytowych. Inne pomieszczenia poddasza dobrze doświetlą różnego rodzaju okna dachowe, zwane też oknami połaciowymi. Zaczęto je stosować w XIX wieku, a ich konstrukcja ciągle jest udoskonalana. Jednak dobrą alternatywą dla popularnych obecnie okien połaciowych jest lukarna. Odpowiednio zaprojektowana umożliwia doskonałe doświetlenie pomieszczeń na poddaszu. Lukarna spójna z projektem domu i dopasowana do jego stylu, stanowić może bardzo ciekawy i charakterystyczny element architektoniczny budynku. Zapewni nie tylko dużą ilość naturalnego światła, ale też wysoki komfort użytkowania pomieszczeń oraz atrakcyjny wygląd domu. Choć lukarny są znacznie droższe w realizacji i trudniejsze do wykonania niż montaż okien dachowych, wielu Inwestorów decyduje się na takie rozwiązanie. Doceniają oni dekoracyjny charakter lukarny i jej wpływ na większą funkcjonalność poddasza. Lukarna stosowana jest do doświetlania pomieszczeń poddasza w budynkach zarówno z dachem dwuspadowym, jak i z dachem wielospadowym. Jeśli zamierzamy wstawić okna fasadowe w czterospadowym dachu, potrzebne są lukarny. Taki dach sam w sobie jest ozdobą domu, a jego duża powierzchnia umożliwia wstawienie kilku lukarn. We współczesnych domach spotkać można szklane narożne lukarny, które wtapiają się w proste bryły nowoczesnych minimalistycznych domów i doskonale doświetlają przestrzeń poddasza.

Co to jest lukarna

Lukarna jest odpowiednio skonstruowanym rodzajem nadbudówki w dachu budynku, która unosi do góry połać dachu tak, aby w pionowej ściance powstało miejsce na zwykłe okno, zabudowane ściankami bocznymi. Zlokalizowana na najwyższej kondygnacji lukarna dachowa zwiększa przestrzeń użytkową i funkcjonalność pomieszczeń poddasza oraz zapewnia dopływ naturalnego światła. Miejsce usytuowania i odpowiednia konstrukcja lukarny powinny być określone już na etapie wyboru projektu domu. Lukarny muszą być integralną częścią projektu, a ich budowa powinna być realizowana wspólnie z budową konstrukcji dachu. Ilość lukarn, ich kształty i rozmieszczenie są ściśle powiązane z bryłą dachu.

Jakie są rodzaje lukarn?

Dobrze zaprojektowane i ciekawie wykończone lukarny są efektownym detalem architektonicznym, który urozmaica kształt dachu. Lukarny mogą mieć bardzo zróżnicowaną wielkość i formę, dzięki temu łatwo je dopasować zarówno do domów tradycyjnych, jak i tych nowoczesnych. Często są stosowane w projektach domów, których styl nawiązuje do klasycznej stylistyki i do tradycji dworkowej. Lukarny z płaskim dachem urozmaicają bryły projektowanych obecnie nowoczesnych domów.

Lukarna z płaskim dachem

Dzięki tej lukarnie bryła budynku zyskuje atrakcyjny, nowoczesny charakter, a wnętrze poddasza jest doskonale doświetlone. W wysokiej ścianie frontowej lukarny z płaskim dachem można zamontować duże przeszklenia lub portfenetry ze szklanymi balustradami. W dachach domów zaprojektowanych na planie prostokąta można konstruować podłużne lukarny wyposażone w kilka okien. Odpowiednio zaprojektowana lukarna pozwala na znaczne powiększenie przestrzeni pomieszczeń poddasza i poszerza ich możliwości aranżacyjne. Modne obecnie duże lukarny z płaskimi dachami, których okna komponują się doskonale ze stolarką parteru, podkreślają nowoczesny wygląd elewacji.

Lukarna trójkątna z dachem dwuspadowym

Wyposażona jest w niewielkie trójkątne okno i pozbawiona jest ścian bocznych, które zastępuje prosty dwuspadowy daszek, z pokryciem takim samym, jak pokrycie całego dachu domu. Duże nachylenie połaci, uzyskane dzięki pozbawieniu tej lukarny poziomych ścian, umożliwia szybkie odprowadzanie śniegu i deszczu z dachu. Lukarny trójkątne stosowane są głównie do doświetlania małych pomieszczeń poddasza, jak łazienki i pralnie. Doświetlają też małe hole poddasza i schody. Lukarny trójkątne z dwuspadowym dachem dobrze prezentują się i urozmaicają bryłę dachu budynku. Zastępują okienko na poddaszu, które doświetlało małe pomieszczenia.

Lukarna szczytowa

Lukarny szczytowe to lukarny o prostej konstrukcji ze ściankami bocznymi, przekryte dachem dwuspadowym, którego połacie łączą się w kalenicy, tworząc kosze. Okna lukarn szczytowych to klasyczne otwierane okna prostokątne, często też z usytuowanymi nad nimi oknami trójkątnymi. Łatwo można je zauważyć, zwłaszcza gdy podkreślają wejście do budynku i stanowią wyraźny akcent na elewacjach frontowych domów. Lukarny szczytowe są bardzo rozpowszechnione, prezentują się atrakcyjnie i dobrze wpływają na wygląd bryły budynku.

Lukarna „wole oko”

„Wole oko” to bardzo charakterystyczna i oryginalna lukarna łukowa o różnych kątach zakrzywień. Nazwa nawiązuje do charakterystycznego kształtu tej niezwykle dekoracyjnej lukarny, która znajduje się pod zaokrąglonym fragmentem dużego dachu domu, przeważnie o stylistyce nawiązującej do klasycznych projektów. Lukarna „wole oko” jest bardzo trudna do wykonania, bo jej budowa wymaga od dekarza niezwykłej precyzji i dokładności oraz zastosowania odpowiedniego pokrycia dachowego. Materiał pokrywający lukarnę musi składać się z małych elementów, które sprawdzają się na powierzchniach krzywoliniowych. Mogą to być małe dachówki ceramiczne, cementowe, bitumiczne lub łupkowe o różnych kształtach. Pierwotnie zadaniem tej lukarny było doświetlenie ciemnych pomieszczeń, dzisiaj pełni funkcję dekoracyjną. Jest lukarną najrzadziej spotykaną w budowanych obecnie nowoczesnych minimalistycznych domach. Należy do najdroższych lukarn, jednak jej niezaprzeczalnie piękny wygląd i wyjątkowe funkcje dekoracyjne sprawiają, że ma ona wciąż wielu entuzjastów.

Lukarna tradycyjna z balkonem

Jest lukarną o tradycyjnym kształcie przekrytą dachem dwuspadowym z dobudowanym do niej balkonem, który stanowi dla mieszkańców dodatkowe miejsce relaksu. Lukarna z balkonem nie tylko uatrakcyjnia wygląd dachu, ale też lepiej doświetla poddasze. Duże przeszklenia drzwi balkonowych i szklane balustrady sprawiają, że do lukarny i przyległego do niej pomieszczenia wpada dużo naturalnego światła. Balkon lukarny usytuowanej na ścianie frontowej może pełnić dodatkową funkcję użytkową i osłaniać wejście do budynku. W domach nowoczesnych bardzo często zamiast balkonu stosuje się obecnie portfenetry, czyli drzwi balkonowe z balustradą.

Lukarna nowoczesna z wykuszem

Nowoczesne lukarny z płaskim dachem często wykonane są jako wykusz budynku. Dobrze zaprojektowane i ciekawie wykończone lukarny z wykuszami, prezentują się efektowne i nadają domom unikalny charakter. Zabezpieczone szklanymi balustradami duże przeszklenia tych lukarn zapewniają doskonałe naturalne doświetlenie budynku i podkreślą nowoczesny charakter domu. Duże prostopadłościenne lukarny-wykusze są ostatnio bardzo modne. Stosowane w wielu projektach nowoczesnych domów, sprawiają, że domy te wyglądają nieszablonowo.

Lukarna jako ryzalit budynku

Ryzalit to wysunięta część budynku o tej samej co on wysokości, wsparta na jego fundamentach. Kiedy zespolimy ryzalit z tradycyjną lukarną z dachem dwuspadowym, stworzą razem spójną prostopadłościenną całość, wysuniętą z bryły budynku. Wyróżnia się ona zazwyczaj innym sposobem wykończenia elewacji niż cała bryła. Lukarnę-ryzalit wkomponowaną w centralną część połaci dachu często obejmują z obu stron wysunięte połacie dachu tworzące praktyczne zadaszenia. Lukarna zespolona z ryzalitem wydłuża optycznie bryłę budynku, zwiększa też jego przestrzeń użytkową i zapewnia dobre doświetlenie. Najczęściej lukarna jako ryzalit budynku dobudowywana jest na ścianie frotowej lub ogrodowej domu, tworząc dodatkową reprezentacyjną przestrzeń. Takie rozwiązanie urozmaica wygląd bryły. Sprawia, że domy zyskują niepowtarzalny styl.

Aby wybrać najbardziej odpowiednią lukarnę, spełniającą nasze oczekiwania, warto poznać także inne ich rodzaje. Są lukarny pulpitowe, trapezowe, z dachem jednospadowym, trójspadowym, a także stosunkowo rzadko stosowane oryginalne lukarny z dachem czterospadowym. Lukarny dachowe wciąż są modne, więc w projektach współczesnych domów pojawiają się coraz inne ich warianty. Dodatkową przestrzeń, którą gwarantują lukarny, zawsze można w funkcjonalny sposób wykorzystać. Wybór zależy od naszych oczekiwań, warto rozważyć różne możliwości, będziemy w przyszłości zadowoleni z naszej decyzji.

Zalety i wady lukarn

Lukarna dachowa znakomicie doświetla pomieszczenia poddasza, powiększa ich przestrzeń użytkową, a ponadto stanowi element ozdobny budynku. Tworzy ona w pomieszczeniu wnękę o pełnej wysokości, wewnątrz której można się swobodnie poruszać. Lukarna zdecydowanie zwiększa przestrzeń użytkową pomieszczeń poddasza. Ponadto niweluje część skosów, co pozwala na lepsze zagospodarowanie przestrzeni mieszkalnej i ciekawą aranżację wnętrz. Najważniejszą zaletą lukarn dachowych jest dobre doświetlenie przestrzeni poddasza. Zapewnia to pionowa szyba w oknie lukarny. Pionowe okno lukarny jest łatwo dostępne, co sprawia, że bez trudu można je utrzymać w czystości. Można je otwierać także podczas deszczu i wyglądać przez nie na zewnątrz, bez obawy, że zmokniemy. Niektórzy Inwestorzy decydują się na połączenie lukarny z konstrukcją balkonu, który urozmaici bryłę dachu i będzie pełnił funkcje użytkowe. Okna balkonowe dostarczą nie tylko więcej naturalnego światła, ale też sprawią, że domownicy zyskają dodatkową przestrzeń do wypoczynku na świeżym powietrzu. Największą wadą lukarny jest wysoki koszt budowy, co przekłada się na koszt całej inwestycji. Budowa lukarny jest skomplikowana i trudna, co pociąga za sobą ryzyko popełnienia błędów podczas jej realizacji. Jeśli jednak zadbamy o właściwy projekt i odpowiednie wykonanie lukarny przez doświadczonych fachowców, unikniemy błędów. W realizowanych obecnie projektach nowoczesnych minimalistycznych domów o prostych bryłach coraz rzadziej można spotkać lukarny. Dla wielu Inwestorów lukarna jest jednak uzasadnioną inwestycją. Decydują się oni na takie rozwiązanie ze względu na wygląd i zwiększenie funkcjonalności poddasza. Doceniają, że lukarna dachowa stanowi ciekawy ozdobny element architektoniczny i urozmaica nie tylko bryłę dachu, ale także całego budynku.

Okno dachowe czy lukarna?

Okna dachowe pojawiły się w budownictwie znacznie później niż lukarny i stanowią dla niej alternatywę. Montuje się je w połaci dachu pod tym samym kątem, co jego nachylenie. Ich konstrukcja nie wystaje ponad pokrycie dachowe, jest więc niewidoczna i nie narusza konstrukcji więźby. Konstrukcja lukarny jest znacznie bardziej skomplikowana i znacznie wyższe są koszty jej wykonania. Chociaż okna dachowe dostarczają wiele światła do pomieszczeń i są tańsze w realizacji, mają też pewne wady. Brudzą się one zdecydowanie szybciej niż okna lukarny. Na oknach dachowych może zalegać zimą śnieg, w przypadku lukarn problem ten nie występuje. Okna lukarn są więc zdecydowanie bardziej funkcjonalne od okien dachowych. Wybór pomiędzy oknami dachowymi i lukarnami zależy też od projektu domu, który wybierzemy i oczywiście od możliwości finansowych Inwestora. Jeśli decydujemy się na projekt nowoczesnego domu o prostej bryle, który będzie tani w budowie, wybieramy okna dachowe. W przypadku wyboru projektu domu w stylu tradycyjnym i dysponowaniu odpowiednimi finansami, wybór lukarny będzie dobrą decyzją.

Budowa lukarny - jak wykonać lukarnę oraz jak ją ocieplić?

Lukarna jest elementem wysuniętym z bryły domu, dlatego jej wykonanie, jak i izolacja wymagają szczególnej staranności. Dach lukarny musi zostać wykonany analogicznie, jak pozostała część połaci dachu, a więc musi być właściwie docieplony i zaizolowany. Sposób mocowania dachu lukarny zależy od jej konstrukcji. Zawsze należy zwrócić szczególną uwagę na uszczelnienie połączeń ścian bocznych lukarny z połacią dachową oraz na ich odpowiednią termoizolację. Poszczególne prace muszą zostać wykonane dokładnie, w związku z czym najlepiej powierzyć je doświadczonej ekipie.

Dom z lukarną czy bez?

Wiele zależy od konkretnych potrzeb mieszkańców. Lukarna jest elementem nie tylko dekoracyjnym, ale przede wszystkim funkcjonalnym, jednak trzeba się liczyć z większymi kosztami jej wykonania. Atutem, który dla wielu osób może mieć zasadnicze znaczenie, jest fakt, że lukarna dodaje pomieszczeniom przestronności oraz ułatwia ich aranżację. Dom z lukarną, zwłaszcza zaprojektowaną na elewacji frontowej, zyskuje efektowny i reprezentacyjny charakter. Natomiast domy minimalistyczne, bez lukarn bardziej korespondują ze stylem nowoczesnym. Jeżeli zależy nam na ekonomicznych rozwiązaniach, wówczas lepszym wyborem jest dom bez lukarny, a pomieszczenia na poddaszu z powodzeniem dobrze doświetlą odpowiednio rozmieszczone okna połaciowe oraz te zaprojektowane w ścianach szczytowych. W przypadku poddasza bez lukarn duże znaczenie dla wygody użytkowania będzie miała wysokość ścianki kolankowej.

 

Zobacz także:
Zadaszony taras - 5 inspirujących pomysłów
Jak wykończyć elewację? Wybierz kolory domu

Budowa domu


Pisz BLOGA
Rozpocznij Swoją przygodę
z budową domu!
Pisz bloga

Rabat 400 zł
na każdy projekt domu!
Projekt domu ARCHON+
newsletter

Konkurs FOTO
Dom w obiektywieWeź udział i wygraj ...
Konkurs foto - Dom w obiektywie

270 057 fanów
Dołącz do nas!
Polub nas na facebooku

Film z realizacji
Zaproś ekipę filmową ARCHON+ do swojego domu
Zgłoś swój dom do filmu
ArchonHome
ArchonHome

Wybrane dla Ciebie projekty domów

Dołącz do Newslettera ARCHON+

Otrzymuj na bieżąco informacje o nowościach projektowych, wyjątkowych wnętrzach, inspirujących realizacjach oraz atrakcyjnych promocjach.

Messenger Czat z DoradcąDostępny
 12 37 21 900

Dzień dobry,

Czy chcesz, abyśmy oddzwonili do Ciebie za darmo w 28 sekund?