Patio-co to jest i czym różni się od tarasu

Przydomowe patio, odpowiednio usytuowane i zaaranżowane z powodzeniem spełni funkcję zewnętrznej strefy relaksu, gdzie będzie można oddać się błogiemu odpoczynkowi w otoczeniu zieleni. Jak zbudować patio? Jakie są jego największe zalety? O czym należy pamiętać, tworząc tego typu przydomowy letni salon?

Patio - co to jest?

Pojęcie patio wywodzi się z architektury hiszpańskiej i oznacza wewnętrzny dziedziniec domu, najczęściej wyłożony kamiennymi płytkami. W pałacach, willach i domach hiszpańskich patio było najczęściej otoczone krużgankami i ozdobione roślinnością, pośród której znajdowały się elementy małej architektury, głównie posągi i fontanny. Współcześnie mianem patio określa się niewielki, przydomowy dziedziniec. Patio jest znakomitym rozwiązaniem dla osób, które planują stworzyć strefę do relaksu na świeżym powietrzu, gdzie można odpocząć, zatopić się w lekturze, czy wypić kawę z przyjaciółmi. Patio spełnia zatem obecnie podobną funkcję jak taras, jest przydomową przestrzenią do wypoczynku, jednak jest innym rodzajem konstrukcji.

Patio a taras – różnice

Patio ogrodowe to utwardzona przestrzeń zewnętrzna, przylegająca zazwyczaj z jednej strony do ściany domu, ale nie jest ono do ściany budynku trwale przytwierdzone. Patio najczęściej wykonuje się na wysokości gruntu, a teren utwardza się przy wykorzystaniu takich materiałów jak beton, kamień, cegła, kostka brukowa, czy płyty chodnikowe. Na patio, podobnie jak w przypadku tarasu, można ustawić meble ogrodowe, sofy czy siedziska, tworząc w ten sposób atrakcyjną strefę relaksu dla domowników. Patio nie zawsze jest zadaszone, choć takie rozwiązanie jest wśród użytkowników najbardziej popularne.
Taras jest najczęściej integralną częścią bryły budynku i zespolony z nią elementami konstrukcyjnymi budynku, a bezpośredni dostęp do niego z wnętrza domu otwierają drzwi tarasowe. Taras dostępny z pomieszczeń znajdujących się na poddaszu lub piętrze jest otoczony balustradą. W zależności od wielkości strefy tarasowej oraz rodzaju zadaszenia można ją wyposażyć w meble ogrodowe, leżaki do relaksu, czy parasole przeciwsłoneczne, tworząc w ten sposób komfortowe miejsce do odpoczynku na świeżym powietrzu.

Patio kamienne

Zalety i wady patio

Podobnie jak większość rozwiązań, także i patio ma swoje zalety i wady. Niewątpliwą zaletą patio jest jego umiejscowienie na poziomie gruntu, dzięki czemu jest przestrzenią łatwo dostępną, bez konieczności pokonywania stopni, czy schodów, co docenią w szczególności osoby starsze, jak i rodzice małych dzieci, które z łatwością mogą do niego dotrzeć i bezpiecznie się na nim bawić. Może też być ulubionym miejscem dla domowych zwierząt, na którym mogą do woli wygrzewać się w słońcu. Dzięki swojemu umiejscowieniu bezpośrednio na właściwie utwardzonym gruncie patio wyróżnia się także odpowiednią stabilnością.
Jego kolejną zaletą jest łatwość w utrzymaniu. Patio ogrodowe nie wymaga wielkich nakładów pracy ani godzin spędzonych na pielęgnacji. Już sam fakt lokalizacji na poziomie gruntu ułatwia jego sprzątanie i konserwację. Dobrym przykładem jest, chociażby czyszczenie go wodą, bez obaw, że spływająca z góry woda może zaszkodzić ścianom, czy elewacji domu.
Wadą, zwłaszcza w przypadku przydomowego patio, które przylega do ścian domu, może być zbyt łatwy dostęp dla "nieproszonych gości". Warto zatem w przydomowym patio zastosować te same rozwiązania w kwestiach bezpieczeństwa, które stosuje się w przypadku drzwi wejściowych do domu, czyli alarm lub monitoring. Mówiąc o wadach patio, należy wymienić także bliskość niechcianej flory i fauny, czyli przede wszystkim różnego rodzaju chwastów, zbyt bujnych, czy inwazyjnych roślin, pająków i innych robaków. Z tego powodu, konieczna jest odpowiednia pielęgnacja, czyszczenie cegieł z mchu i innych zanieczyszczeń, które mogą się pojawić.

Jak zbudować patio ogrodowe?

Planując ogrodowe patio, należy przede wszystkim wybrać odpowiednie miejsce. W tym celu warto zastanowić się, jaką przestrzeń w ramach ogrodu można pod nie przeznaczyć. Patio nie musi być duże. Nawet niewielkie powierzchniowo miejsca, odpowiednio przygotowane i zaaranżowane, spełnią swoją funkcję. Patio doskonale się sprawdza właśnie w przypadku małych działek, gdy nie ma możliwości, by dom posiadał przestronny taras. Najważniejszą sprawą jest dopasowanie wielkości patio do powierzchni, którą się dysponuje, a także do osobistych preferencji i potrzeb. Jego rolą jest zapewnienie odpowiedniej prywatności, stąd też powinno znajdować się w miejscu, które nie jest łatwo dostępne dla osób postronnych, czy ciekawskich sąsiadów. Na etapie planowania patio trzeba zastanowić się także, w jaki sposób zostanie ono wydzielone od przestrzeni ogrodowej. 
Patio może przybierać różne formy. Jego najbardziej tradycyjna wersja to zwyczajny, niewielki plac znajdujący się wewnątrz domu, który zazwyczaj był wyłożony kamiennymi płytami i ozdobiony roślinnością. Obecnie mianem patio określa się raczej małe dziedzińce, umiejscowione wewnątrz ogrodów, które pełnią funkcję dekoracyjną i rekreacyjną, ale patio może mieć też formę litery L lub inną, w zależności od terenu i powierzchni, którą się dysponuje.
Gdy już wiadomo, gdzie powstanie patio i jaki będzie mieć kształt, należy odpowiedzieć sobie na pytanie, jak zbudować patio? Przed przystąpieniem do prac warto zmierzyć wolne miejsce w ogrodzie i przenieść jego kształt na papier w skali 1:100 lub 1:50. Następnie, można wykonać z kartonu modele mebli i odpowiednio je dopasować do powierzchni, którą planuje się zagospodarować. Na tym etapie dobrze jest też zaplanować rodzaj nawierzchni. Zaleca się rozrysowanie odpowiednich płyt, kostek brukowych i desek tarasowych. Poświęcenie czasu i wysiłku na etapie planowania pozwoli uniknąć problemów i trudności podczas realizacji patio.
Znając lokalizację, wielkość i kształt planowanego patio, można przystąpić do praktycznej części projektu ogrodu. Zatem, jak zrobić patio w ogrodzie?
Ważną kwestią w budowie patio jest odpowiednie ukształtowanie jego powierzchni i wykończenie zgodnie z oczekiwaniami. Metodą najczęściej stosowaną jest wyłożenie kostką kamienną lub kostką brukową. Jest to dość kosztowne rozwiązanie, wymagające ponadto sporego nakładu pracy w układanie poszczególnych elementów. Można także wykonać oryginalną nawierzchnię, wykorzystując stare cegły, kamienie i grys kamienny. Niekiedy kładzie się płytki ceramiczne lub kamienne, płyty tarasowe albo aranżuje podłoże z drewna. Innym rozwiązaniem zyskującym coraz bardziej na popularności jest wybór kratek i obrzeży trawnikowych. Są to wytrzymałe elementy wykonane z tworzyw sztucznych chętnie wykorzystywane do kształtowania przestrzeni ogrodowej. Zastosowanie obrzeży pozwala wyznaczyć granicę patio, a także – jeśli pozwoli na to przestrzeń – wyznaczyć miejsca na ścieżki i trawnik. Dzięki temu zieleń nie przekroczy przeznaczonego obszaru i nie zaburzy kompozycji ogrodowej. Ponadto, kratki pozwalają ustabilizować grunt i sprawiają, że nawierzchnia przeznaczona pod patio nie będzie zmieniać kształtu i płaszczyzny. Za pomocą kratek można także uzyskać oczekiwany kształt nawierzchni. Kratki można także wypełnić żwirem, co pozwala na utrzymanie swobodnego odpływu wód opadowych do gruntu. Dopiero odpowiednie wykonanie nawierzchni pozwala przystąpić do kolejnego etapu przygotowania, czyli osłonięcia patio.

Patio z kostki brukowej

Materiały do budowy patio - co wybrać?

W zależności od kształtu i planowanej konstrukcji do budowy patio i jego wykończenia mogą być wykorzystane różne materiały.
Popularną grupę materiałów wykończeniowych stanowi drewno. Jest to estetyczny, ekologiczny materiał, który cieszy się uznaniem użytkowników. Do wykończenia patio świetnie nadaje się drewno krajowe. Najtańsze są deski sosnowe. Z kolei trwalsze, ale droższe, jest drewno dębowe i modrzewiowe. Należy pamiętać, że drewno trzeba impregnować, dzięki czemu zyskuje ochronę przed wilgocią, pleśnią, grzybami i szkodliwymi owadami Zabezpieczenie drewna lakierem, pokostem, lakierobejcą czy olejem chroni je także przed promieniowaniem UV i zmianami temperatury. Impregnacji nie wymaga jedynie drewno egzotyczne, które jest powszechnie wykorzystywane do budowy osłon patio, czyli zamontowania bocznych paneli zabezpieczających przed podmuchami wiatru i słońcem. A zatem, jak zrobić patio z drewna?
Drewniane patio może przyjąć formę pergoli zbudowanej z drewnianych paneli. Z reguły tworzą ją rzędy słupów wypełnionych belkami lub kratownicą, po której mogą z czasem piąć się rośliny ozdobne. Choć budowa pergoli wydaje się trudna, w rzeczywistości jest ona konstrukcją, którą można samodzielnie zamontować. Należy pamiętać, że konstrukcji ogrodowych nie umieszcza się bezpośrednio na ziemi. Stąd też lepiej trzeba wcześniej przygotować podłoże, a czasem  konieczna będzie ława fundamentowa, by móc przystąpić do montowania pergoli. Dobrym rozwiązaniem jest zakup metalowych kotew mocujących lub płaskowników. Następnym krokiem jest montaż głównych słupków równolegle do siebie w odległości wynoszącej około 1,5 m i przykręcenie bocznych belek tworzących ściany i daszek. Długie listwy boczne przykręca się do pionowych słupów, pamiętając o tym, by pozostawić między mini równy odstęp. W zależności od preferencji, można zostawić większą lub mniejszą odległość między deskami. Większa przestrzeń umożliwi swobodny rozrost roślin, zaś mniejsze odstępy zapewnią więcej cienia w upalne dni i lepszą osłonę przed wiatrem i wzrokiem sąsiadów. Do zadaszenia patio używa się na ogół drewna, stali, aluminium lub szkła.
Coraz częściej, tradycyjne deski zastępowane są panelami kompozytowymi. Z wyglądu przypominają one panele z drewna egzotycznego. Pozbawione są sęków i wad charakteryzujących wyroby naturalne. Deski te cechuje wysoka trwałość. Nie ulegają odbarwieniu ani zniekształceniu. Nie wymagają konserwacji, ale zwyczajnej pielęgnacji – wystarczy mycie myjką ciśnieniową od czasu do czasu. Z tego powodu panele kompozytowe cieszą się dużą popularnością wśród osób wykańczających tarasy i patio. Ich dużą zaletą jest także łatwe dopasowanie do elewacji zdobiącej bryłę budynku i naturalne wtopienie w kompozycję ogrodu. Najprostszym rozwiązaniem jest zakup gotowego systemu do szybkiego montażu.

Jak wykończyć patio ogrodowe?

Po przygotowaniu podłoża pod budowę patio i zamontowaniu paneli bocznych można przystąpić do wydzielania rabat i nasadzenia odpowiedniej roślinności. Nie zaleca się sadzenia w pobliżu patio zbyt mocno rozrastających się drzew i krzewów. Dokonując nasadzeń w sąsiedztwie przydomowego tarasu, należy dokładnie znać ich docelową wielkość i siłę wzrostu. Nie należy także sadzić roślin trujących, kłujących, nadmiernie pachnących lub mocno pachnących w tym samym czasie. Nie poleca się sadzenia roślin, które uczulają. Zaleca się natomiast zasadzenie borówek, malin i poziomek, by mieć łatwy dostęp do świeżych owoców z własnego ogrodu. Od wiatru apatio może osłonić ściana stworzona z zimozielonych roślin iglastych (choinka kanadyjska, żywotnik) lub liściastych (ostrokrzew, laurowiśnia, ligustr). Następnie można posadzić krzewy ozdobne w ulubionych kolorach i najdłużej kwitnące. Najniższy poziom dobrze jest wypełnić bylinami, roślinami cebulowymi i jednorocznymi. Do całości kompozycji warto dołożyć aromatyczne zioła. Idealne do donic będą: oregano, bazylia, pietruszka, rozmaryn czy lawenda. Poza przyjemnym aromatem będą też odstraszać komary. Przy doborze roślin należy zwrócić szczególną uwagę na nasłonecznienie, by stworzyć im optymalne warunki do jak najdłuższego przetrwania w znakomitej formie. Należy też pamiętać o tym, by zachować umiar i nie przesadzić z roślinnością, która powinna delikatnie otulać nasz przydomowy zakątek, a nie przytłaczać go swoim nadmiarem. Kolejnym etapem jest wyposażenie patio w zestaw kompletów wypoczynkowych i odpowiednia aranżacja zgodna z indywidualnymi preferencjami i gustami.

Patio przy tarasie

Aranżacja patio

Posiadanie nawet niewielkiego kawałka dodatkowej przestrzeni na świeżym powietrzu jest ogromnym atutem, zwłaszcza w domach znajdujących się w miastach lub na przedmieściach. Taka przydomowa przestrzeń, odpowiednio urządzona może stać się ulubionym miejscem odpoczynku dla wszystkich domowników przez większą część roku. Jak zatem zaaranżować patio, by cieszyło oko i było prawdziwą oazą spokoju?
Przede wszystkim niezbędne jest wyposażenie patio w odpowiednie meble i dodające klimatu dodatki. Najlepiej sprawdzi się zestaw funkcjonalnych mebli ogrodowych. Producenci oferują szeroką gamę produktów, spośród których z łatwością można dobrać odpowiednie na nasze patio meble. Przy zakupie warto zwrócić uwagę nie tylko na estetyczny wygląd poszczególnych elementów, ale także materiał, z którego zostały wykonane. Na patio najlepiej wybierać meble, których oparcia i siedziska powstały z pianki tapicerskiej odpornej na odkształcenia. Równie istotna jest tkanina, która dzięki zabiegom impregnacji powinna posiadać powłokę hydrofobową i być odporna na niekorzystne działanie promieni słonecznych. Dobrym pomysłem jest urządzenie patio na wzór letniego salonu. W tym przypadku znakomicie sprawdzi się duża, komfortowa kanapa, która z powodzeniem zastąpi krzesła, a także fotele, sofy i narożniki, które wyglądem będą przypominać meble znajdujące się wewnątrz domu.
Pomysłów na aranżację patio jest wiele. Ciekawym rozwiązaniem jest umieszczenie dodatkowych elementów, które sprawią, że relaks w przydomowym zaciszu stanie się jeszcze przyjemniejszy. W tej roli sprawdzi się na przykład huśtawka ogrodowa. Dostępne na rynku jednoosobowe modele, wykonane z ekologicznych materiałów i odpowiadające nowoczesnym trendom designerskim, niewątpliwie uatrakcyjnią czas spędzany na patio. Modne huśtawki ogrodowe są także dodatkowym elementem dekoracyjnym, który urozmaici wygląd całej strefy.
Dobrym pomysłem jest także wzbogacenie patio o dodatkowe zadaszenie, co pozwoli przestać się martwić o pogodę podczas spotkań z rodziną lub przyjaciółmi. Szczególnie interesującym rozwiązaniem jest budowa patio z nowoczesną pergolą. W zależności od preferencji pergola może zostać wykonana z drewna lub metalu, a w połączeniu z taflami poliwęglanu, czy odpowiednimi tkaninami może stworzyć nad patio klimatyczną osłonę.

Czego nie może zabraknąć na patio?

Urządzając przydomowe patio, warto je wyposażyć we wszystkie elementy, które pozwolą stworzyć romantyczną atmosferę i przyczynią się do powstania wyjątkowego miejsca w naszym ogrodzie.

Zacienienie

Osłonięcie od nadmiernego słońca na patio można uzyskać na różne sposoby. W przypadku małych powierzchni sprawdzi się parasol przeciwsłoneczny o stabilnej konstrukcji, której nie naruszy nawet silny wiatr. Mając do dyspozycji nieco więcej miejsca, można posadzić niewysokie drzewa z wysokim pniem, które pozwolą schronić się w upalne dni pod ich koroną. Jeśli nie ma się możliwości posadzenia drzew, warto wykorzystać tzw. żagle, czyli tkaniny, które przymocowuje się mocno linami, by w razie podmuchu wiatru nie stracić całej osłony.

Oświetlenie patio

Ważnym elementem patio jest zainstalowanie dodatkowych punktów świetlnych, czyli różnego rodzaju lampek i lampionów. Dobrym pomysłem jest oświetlenie solarne, a także przenośne latarenki. Jednobarwne lub wielokolorowe światełka ocieplają patio i dodają mu niepowtarzalnego uroku, tworząc miłą i romantyczną atmosferę.

ARCHON+ Biuro Projektów logo Zobacz najciekawsze projekty domów!


Zobacz więcej projektów

Ogrzewanie patio

Warto także przewidzieć miejsce na niewielki biokominek i ogrzewacz na patio, co pozwoli korzystać z uroków dodatkowej przydomowej przestrzeni także w chłodniejsze dni i wieczory. Ciekawym rozwiązaniem są także paleniska. Te nowoczesne urządzenia nie tylko roztaczają ciepło, ale także tworzą romantyczną atmosferę sprzyjającą relaksowi. Palenisko zasilane gazem nie wytwarza gryzącego dymu ani iskier, a ponadto jest całkowicie bezpieczne.

Dekoracje patio

Przytulności patio dodadzą kolorowe poduszki i pledy rozłożone na meblach, wiklinowe siedziska, a także cieniutkie tkaniny odgrywające rolę przewiewnych firanek. Na stole czy ławie można postawić aromatyczne świece. Elementem dekoracyjnym mogą być także ładne, kolorowe donice na zioła i inne mniejsze rośliny. Możliwości dekoracyjnych jest wiele, warto jedynie zachować umiar w przyozdabianiu patio.

Zobacz inne artykuły z kategorii:

KROK 5. Urządzam dom i ogród

Więcej

Wybrane dla Ciebie projekty domów

Dołącz do Newslettera ARCHON+

Otrzymuj na bieżąco informacje o nowościach projektowych, wyjątkowych wnętrzach, inspirujących realizacjach oraz atrakcyjnych promocjach.

Messenger Czat z DoradcąDostępny
 12 37 21 900

Dzień dobry,

Czy chcesz, abyśmy oddzwonili do Ciebie za darmo w 28 sekund?