Dotacje dla budujących lub remontujących dom - 2026 r.

Rozpoczynając budowę własnego domu, jednym z kluczowych etapów planowania jest określenie realnego budżetu inwestycji. Najpopularniejsze źródło finansowania budowy domu to środki własne + kredyt hipoteczny, jednak w przypadku rozwiązań zwiększających energooszczędność budynku Inwestorzy mogą skorzystać także z różnych form dofinansowania. W 2026 roku system wsparcia dla osób budujących lub remontujących domy jednorodzinne w Polsce nadal funkcjonuje, choć zakres programów, warunki dofinansowania i terminy naborów ulegają zmianom. Wysokość i dostępność dotacji zależą m.in. od rodzaju inwestycji (budowa nowego domu czy modernizacja istniejącego), zastosowanych technologii, standardu energetycznego budynku, a w przypadku części programów – również od poziomu dochodów gospodarstwa domowego lub miejsca realizacji inwestycji. ​ 

Część programów ma charakter ogólnopolski, inne są realizowane lokalnie – przez gminy lub wojewódzkie fundusze ochrony środowiska.
Dlatego, planując inwestycję, warto regularnie sprawdzać:

• oficjalne strony rządowe i programowe (np. NFOŚiGW -  Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej),
• strony internetowe gminy lub miasta, na terenie którego realizowana jest inwestycja,
• komunikaty instytucji wdrażających poszczególne programy.

Należy również pamiętać, że mimo iż dotacje są bezzwrotne, to zazwyczaj wypłacane są dopiero po zakończeniu inwestycji – należy zatem zapewnić środki na pokrycie inwestycji.

Stan prawny na: 15 stycznia 2026 r.
W 2026 roku osoby budujące lub remontujące dom jednorodzinny w Polsce mogą skorzystać z kilku programów dotacyjnych oraz ulg podatkowych. Poniżej przedstawiamy aktualne programy działające w 2026 r., ich warunki, limity wsparcia oraz informacje o trwających i zakończonych naborach.

Główne programy i dotacje dla budujących i remontujących dom w 2026 r.

Jeśli budujesz nowy dom:

• Moje Ciepło – dotacja do pomp ciepła w nowych domach jednorodzinnych
  (status 2026: nabór trwa do 31 grudnia 2026 r. lub do wyczerpania środków),
• Moja Elektrownia Wiatrowa – wsparcie dla mikroinstalacji wiatrowych przy nowych budynkach
  (status 2026: nabór trwa; wnioski można składać do 31.12.2028 r. lub do wyczerpania środków),
• Mój Prąd – program wsparcia dla prosumentów energii elektrycznej
  (status 2026: program nieaktywny - ostatni nabór (Mój Prąd 6.0) zakończył się 12 września 2025 r.; w 2026 r. nie jest prowadzony nabór wniosków; trwają prace nad nową edycją – potencjalnie „Mój Prąd 7.0” lub nowym instrumentem dotacyjnym).

Jeśli remontujesz lub termomodernizujesz dom:

• Czyste Powietrze – dofinansowanie termomodernizacji i wymiany źródeł ciepła
  (status 2026: program funkcjonuje, jednak obowiązują nowe zasady wprowadzone od 31 marca 2025 r.),
• Ulga termomodernizacyjna – ulga podatkowa dla właścicieli domów jednorodzinnych
  (status 2026: ulga obowiązuje; kluczowe parametry pozostają aktualne, limit odliczenia wynosi 53 000 zł na podatnika),
• Premie BGK (FTiR) – premia termomodernizacyjna, premia remontowa oraz grant termoizolacyjny dla budynków istniejących
  (status 2026: instrument funkcjonuje w trybie ciągłym; wsparcie ma formę spłaty części kredytu; grant termomodernizacyjny dostępny do 30.06.2026 r.; wnioski składane są za pośrednictwem banków kredytujących – brak centralnych naborów terminowych),
• Stop Smog – program wsparcia dla najuboższych gospodarstw domowych,
  (status 2026: program funkcjonuje jako instrument realizowany przez gminy; możliwość skorzystania zależy od udziału danej gminy w programie),
• Moja Woda - dotacje na instalacje mikroretencji wody opadowej
  (status 2026: program zapowiedziany do wznowienia; nabory dla osób fizycznych będą ogłaszane regionalnie przez WFOŚiGW; harmonogram i szczegółowe zasady nie zostały jeszcze oficjalnie opublikowane).
   

  Inwestorzy coraz częściej decydują się na zastosowanie w nowo budowanych domach dodatkowych systemów, sprzyjających energooszczędności. W dobie rosnących kosztów energii i coraz większej świadomości ekologicznej, instalacje takie jak wentylacja mechaniczna z rekuperacją, pompa ciepła czy panele fotowoltaiczne cieszą się coraz większą popularnością. Inwestycja w te systemy przynosi długoterminowe korzyści, zarówno finansowe, jak i środowiskowe, zwiększa także atrakcyjność i wartość nieruchomości na rynku.

  Inwestorzy mogą skorzystać z różnych dotacji, by uzyskać wsparcie w finansowaniu przedsięwzięć zwiększających efektywność energetyczną budynków. Założenia głównych programów prezentujemy w tym artykule, warto zaznaczyć, że podane wymagania mogą się zmieniać, zaleca się więc sprawdzanie aktualnych informacji bezpośrednio na stronach poszczególnych programów lub w odpowiednich instytucjach.

Tabela porównawcza – programy i dotacje dla budujących i remontujących dom w 2026 r.

 

 

Status programu 2026 r.: aktywny
Nabór wniosków: prowadzony w trybie ciągłym od 29 kwietnia 2022 r. do 31 grudnia 2026 r. lub do wyczerpania środków. 
Wnioski o dofinansowanie składane są wyłącznie w formie elektronicznej za pośrednictwem systemu udostępnionego przez Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW).
Instytucja odpowiedzialna: Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW)
Budżet programu: do 600 mln zł

Charakter programu:
Celem jest dofinansowanie do zakupu i montażu pomp ciepła w nowych domach jednorodzinnych. Program jest kolejną zachętą do stosowania w domach ekologicznych źródeł ogrzewania – w tym przypadku jest to wsparcie energetyki prosumenckiej z zastosowaniem pomp ciepła, spełniających określone normy efektywności - zarówno powietrznych, gruntowych, jak i wodnych. „Moje Ciepło” ma uzupełniać program „Czyste Powietrze”.

Beneficjentami programu „Moje Ciepło” mogą być osoby fizyczne, będące właścicielami lub współwłaścicielami nowych, jednorodzinnych budynków mieszkalnych (wolno stojących, w zabudowie szeregowej, bliźniaczej lub grupowej), w których dopuszcza się wydzielenie nie więcej niż dwóch lokali mieszkalnych lub jednego lokalu mieszkalnego i lokalu użytkowego o pow. całkowitej nieprzekraczającej 20% jego powierzchni.

Wyłączenie:
W programie nie przewiduje się wsparcia dla tych domów, w których docelowym źródłem ciepła jest źródło ciepła na paliwo stałe.

Definicja nowego budynku:
Nowy budynek mieszkalny rozumiany jest w tym programie jako budynek, w przypadku którego na dzień składania wniosku o dofinansowanie pompy ciepła:

• nie złożono zawiadomienia o zakończeniu budowy lub nie złożono wniosku o wydanie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie zgodnie z ustawą z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane,
• lub złożono zawiadomienie o zakończeniu budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego nie wcześniej niż 1 stycznia 2021 r. lub złożono wniosek o wydanie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie nie wcześniej niż 1 stycznia 2021 r.

Warunki energetyczne budynku:
Warunkiem niezbędnym do otrzymania dofinansowania jest uzyskanie podwyższonego standardu energetycznego budynku, czyli maksymalnej wartości wskaźnika rocznego zapotrzebowania na nieodnawialną energię pierwotną (EP) na potrzeby ogrzewania, wentylacji i przygotowywania ciepłej wody użytkowej. Aktualne dane obowiązujące w 2026 r. to: EP ≤ 55 kWh/(m² × rok).

Dofinansowanie obejmuje refundację kosztów związanych z:

• zakupem i montażem nowej pompy ciepła, wykorzystywanej do ogrzewania lub ogrzewania i przygotowywania ciepłej wody użytkowej w nowych budynkach mieszkalnych jednorodzinnych spełniających najwyższe normy. 
• opracowaniem niezbędnej dokumentacji (maks. 5%),
• transportem niezbędnych elementów.

Okres kwalifikowalności kosztów:

Refundacji podlegają koszty kwalifikowane poniesione od 1 stycznia 2021 roku do 31 grudnia 2026 roku. Przy czym w okresie kwalifikowalności kosztów wymagane jest rozpoczęcie przedsięwzięcia, czyli data opłacenia pierwszej FV oraz zakończenie rozumiane jako zamontowanie i uruchomienie pompy ciepła wraz z niezbędną infrastrukturą i opłacenie całości faktur.

Wymagania techniczne dotyczące pompy ciepła:

• pompa ciepła musi być nowa i wyprodukowana w ciągu maksymalnie 24 miesięcy przed montażem,
• urządzenie musi spełniać minimalne wymagania techniczne określone w regulaminie programu - ​pompa ciepła powinna współpracować z wodnym ogrzewaniem niskotemperaturowym o temperaturze zasilania wody grzewczej ≤ 35°C, co spełniają systemy ogrzewania płaszczyznowego, w tym ogrzewanie podłogowe.

Dopłaty dotyczą zakupu oraz montażu pomp ciepła w nowych domach o podwyższonym standardzie energetycznym. Dotacja ma charakter refundacji – inwestycja (zakup, montaż i uruchomienie pompy ciepła) musi zostać zakończona przed złożeniem wniosku.

Wysokość dofinansowania:

• powietrzne pompy ciepła - do 7 000 zł,
• gruntowe pompy ciepła - do 21 000 zł.

Poziom dofinansowania:

• standardowo do 30% kosztów kwalifikowanych,
• posiadacze Karty Dużej Rodziny do 45% kosztów kwalifikowanych.

Ważne informacje (2026)

• brak progów dochodowych,
• program dotyczy wyłącznie nowych domów,
• brak możliwości finansowania: kotłów gazowych, źródeł ciepła na paliwa stałe,
• program nie obejmuje modernizacji istniejących budynków.

Status programu 2026 r.: aktywny
Nabór wniosków: prowadzony w trybie ciągłym od 17 czerwca 2024 r. do 31 grudnia 2028 r. lub do wyczerpania środków.
Wnioski o dofinansowanie składane są wyłącznie w formie elektronicznej za pośrednictwem Generatora Wniosków o Dofinansowanie udostępnionego przez NFOŚiGW.
Instytucja odpowiedzialna: Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW), finansowanie ze środków Funduszu Modernizacyjnego.
Budżet programu: 400 mln zł (na cały okres realizacji)

Charakter programu:
Program wspiera rozwój energetyki prosumenckiej poprzez dofinansowanie przydomowych mikroelektrowni wiatrowych – samodzielnie lub w połączeniu z magazynami energii – w celu zwiększenia autokonsumpcji energii oraz udziału OZE w zużyciu energii elektrycznej. Pozwala uzyskać dofinansowanie na zakup i montaż mikroinstalacji wiatrowych oraz magazynów energii. Program ten jest częścią szerszych działań promujących odnawialne źródła energii (OZE), stanowi uzupełnienie programów wspierających instalacje fotowoltaiczne

Beneficjentami programu "Moja Elektrownia Wiatrowa" mogą być osoby fizyczne będące właścicielami, bądź współwłaścicielami budynku mieszkalnego lub lokalu mieszkalnego w budynku mieszkalnym, które:

• wytwarzają energię elektryczną na potrzeby własne i mają zawartą kompleksową umowę (są jej stroną, a nie pełnomocnikiem) lub umowę sprzedaży energii, regulującą wszystkie kwestie związane z wprowadzeniem do sieci energii elektrycznej wytworzonej w mikroinstalacji, zlokalizowanej na budynkach lub na terenie działki, na której zlokalizowany jest budynek mieszkalny, w przypadku mikroinstalacji on-grid; 
• lub wytwarzają energię elektryczną na własne potrzeby, w mikroinstalacji zlokalizowanej na budynkach mieszkalnych lub na terenie działki, na której zlokalizowany jest budynek mieszkalny, w przypadku mikroinstalacji off-grid. 

W przypadku współwłasności nieruchomości:

• wymagana jest zgoda wszystkich współwłaścicieli nieruchomości na realizację inwestycji,
• oświadczenie o braku podwójnego finansowania,
• wskazanie wnioskodawcy jako nabywcy na fakturze.

W ramach programu dofinansowaniem objęte są:

• mikroinstalacje wiatrowe: turbiny wiatrowe o mocy od 1 kW do 20 kW, wraz z osprzętem niezbędnym do prawidłowego działania instalacji,
• magazyny energii o pojemności co najmniej 2 kWh dla powyższych mikroinstalacji - jako element uzupełniający mikroinstalację wiatrową.

Maksymalne kwoty dofinansowania:
Dotacja udzielana jest w formie refundacji i wynosi:

mikroinstalacja wiatrowa:

• do 50% kosztów kwalifikowanych,
• maks. 30 000 zł,
• nie więcej niż 5 000 zł / 1 kW mocy,

magazyn energii elektrycznej:

• do 50% kosztów kwalifikowanych,
• maks. 17 000 zł,
• nie więcej niż 6 000 zł / 1 kWh pojemności.

Okres kwalifikowalności kosztów:

Okres kwalifikalności kosztów liczony jest od 30 czerwca.2023 r. Rozpoczęcie inwestycji, czyli poniesienie pierwszego kosztu oraz zakończenie inwestycji, rozumiane jest jako zamontowanie i uruchomienie mikroinstalacji wiatrowej wraz z niezbędną infrastrukturą, albo uruchomienie mikroinstalacji wiatrowej wraz z magazynem energii oraz udokumentowanie opłacenia całości faktur za zakup i montaż kompletu urządzeń wskazanych we wniosku o dofinansowanie, a także dokonanie wymaganych zgłoszeń.

Ważne warunki techniczne i formalne:

Dofinansowane instalacje muszą być eksploatowane przez minimum 5 lat od dnia wypłaty dotacji.
W tym okresie nie można m.in.:

• zmienić przeznaczenia budynku,
• zdemontować lub sprzedać urządzeń (z wyjątkiem wymiany wadliwych mikroinstalacji lub urządzeń)
• zmienić miejsca lokalizacji inwestycji.
  
  Wysokość turbin wiatrowych objętych wsparciem nie może przekraczać 30 metrów,
  Instalacje muszą być zgodne z obowiązującym prawem, a w niektórych przypadkach ich budowa będzie wymagać zgłoszenia lub uzyskania pozwolenia na budowę.

Status programu 2026:  edycja zakończona
Nabór wniosków: Nabór w ramach edycji Mój Prąd 6.0 zakończył się 12 września 2025 r.
W 2026 r. nie ma możliwości składania nowych wniosków – prowadzone są wyłącznie oceny oraz wypłaty dofinansowań dla wniosków złożonych w MP 6.0.
Instytucja odpowiedzialna: Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW)
Status programu w perspektywie 2024–2027: Program „Mój Prąd” pozostaje przewidziany do realizacji w perspektywie finansowej 2024–2027, jednak na moment publikacji artykułu nie ogłoszono nowej edycji ani zasad kolejnego naboru. O ewentualnym wznowieniu programu (np. jako „Mój Prąd 7.0” lub w nowej formule) zdecydują kolejne komunikaty instytucji wdrażających.

Charakter programu (informacyjnie):
Program „Mój Prąd” został uruchomiony po raz pierwszy w 2019 roku i od początku cieszył się bardzo dużym zainteresowaniem inwestorów. W kolejnych edycjach systematycznie rozszerzano zakres wsparcia – od samych mikroinstalacji fotowoltaicznych, po magazyny energii elektrycznej, magazyny ciepła oraz systemy zwiększające autokonsumpcję energii.

Mimo że obecnie nie jest prowadzony nabór, warto dla porządku przypomnieć najważniejsze informacje i zasady, które obowiązywały w edycji programu Mój Prąd 6.0 oraz aktualny system rozliczeń prosumentów, ponieważ mogą one stanowić punkt odniesienia dla kolejnych odsłon programu.

System rozliczeń prosumentów – ważny kontekst
Ważną zmianą dla prosumentów, którą wprowadzono 1 kwietnia 2022 r., była zmiana zasady rozliczeń. Obowiązujący do 31 marca 2022 r. system „net-meteringu” zastąpiono systemem „net-billingu”. Osobom, które do 31 marca 2022 roku zostały prosumentami i złożyły poprawne zgłoszenie do OSD o przyłączenie mikroinstalacji do sieci, zapewniono możliwość pozostania w systemie „net-meteringu” przez kolejne 15 lat. Jednak jeżeli chciałyby skorzystać z dofinansowania w ramach programu Mój Prąd 4.0 i kolejnych, musiały przejść na nowy system rozliczeń „net-billingu”. Warto zaznaczyć, że po przejściu na „net-billing” nie przewidziano możliwości powrotu do poprzedniego systemu rozliczeń.

„Net-metering” (system opustów) - to metoda rozliczania się właściciela instalacji fotowoltaicznej z publicznym dostawcą energii elektrycznej, wykorzystująca mechanizm opustów. Nadwyżkę energii wytworzonej z paneli fotowoltaicznych prosument wprowadza do sieci i może ją odebrać w późniejszym czasie. Przy instalacjach o mocy do 10 kW bilansowanie odbywa się w stosunku 1 : 0,8, a przy instalacjach o mocy powyżej 10 kW w stosunku 1 : 0,7. Oznacza to, że prosument odzyskuje odpowiednio 80% lub 70% zmagazynowanych w sieci nadwyżek.

„Net-billing” - to nowy system rozliczeń, w którym wytworzoną nadwyżkę energii prosument sprzedaje do sieci, a w chwili niedoboru (mniejszej produkcji) może ją odkupić od dystrybutora po cenach rynkowych. Rozwiązanie opiera się na wartościowym rozliczeniu energii przez prosumenta, energia oddawana do sieci i energia pobierana do sieci są mierzone osobno i mają różne ceny. System net-billingu sprzyja autokonsumpcji energii, dlatego w kolejnych edycjach programu „Mój Prąd” szczególny nacisk położono na magazyny energii oraz rozwiązania zwiększające zużycie prądu na miejscu.

Szósta edycja programu „Mój Prąd 6.0” miała na celu dalsze wspieranie inwestycji w odnawialne źródła energii, zwiększanie autokonsumpcji energii elektrycznej oraz promowanie samowystarczalności energetycznej gospodarstw domowych. 

Nabór wniosków w ramach tej edycji rozpoczął się 2 września 2024 r. i pierwotnie miał trwać do 20 grudnia 2024 r. lub do wyczerpania środków. Ze względu na bardzo duże zainteresowanie programem nabór został dwukrotnie przedłużony, a jego ostateczne zakończenie nastąpiło 12 września 2025 r. z powodu wyczerpania dostępnego budżetu.

Z dopłat mogli skorzystać wszyscy prosumenci, będący właścicielami lub współwłaścicielami nieruchomości, na których zainstalowane są systemy i  którzy wydatki na mikroinstalację ponieśli po 1 stycznia 2021 r. oraz przyłączyli ją do sieci w systemie net – billingu. 

Jeżeli mikroinstalacja była przyłączona w systemie net – meteringu, wówczas, aby uzyskać dofinansowanie do urządzeń dodatkowych, takich jak magazyn energii lub magazyn ciepła, wymagana była zmiana systemu rozliczeń na net-billing. 

W przypadku mikroinstalacji zgłoszonych do przyłączenia do sieci od 1 sierpnia 2024 r. montaż magazynu energii, jako urządzenia dodatkowego, był obowiązkowy. 

Dofinansowanie do mikroinstalacji zgłoszonych do przyłączenia do 31 lipca 2024 r. można było uzyskać bez konieczności montażu magazynu energii.

W ramach szóstej edycji programu prosumenci mogli uzyskać dofinansowanie na:

• mikroinstalacje fotowoltaiczne PV,
• mikroinstalacje fotowoltaiczne PV + elementy dodatkowe,
• magazyny energii,
• magazyny ciepła.

Z dofinansowania wyłączono:

• pompy ciepła,
• kolektory słoneczne,
• systemy zarządzania energią w budynku (HEMS/EMS),
   

  Zakres dofinansowania:

• maksymalna łączna kwota dofinansowania mogła wynieść do 28 000 zł (tyle prosument mógł uzyskać, inwestując w fotowoltaikę, magazyn energii i magazyn ciepła),
• poziom wsparcia obejmował do 50% kosztów kwalifikowanych,
• budżet programu Mój Prąd 6.0 wynosił 1,25 mld zł.

Okres kwalifikowalności kosztów:
Za kwalifikowane uznawano koszty poniesione od 1 stycznia 2021 r., pod warunkiem spełnienia pozostałych wymogów programu.

Limity mocy instalacji:
W szóstej edycji programu:

• zwiększono maksymalną moc mikroinstalacji fotowoltaicznej objętej dofinansowaniem z 10 kW do 20 kW,
• łączna moc wszystkich dotowanych instalacji OZE posiadanych przez prosumenta (wraz z mikroinstalacją PV i magazynem energii) nie mogła przekroczyć 50 kW.

W ramach systemu net-billingu prosument mógł wybrać sposób rozliczania energii oddawanej do sieci – według cen miesięcznych lub godzinowych, co miało wpływ na opłacalność instalacji i poziom autokonsumpcji energii.

Magazyny energii – istotna zmiana w MP 6.0
W edycji Mój Prąd 6.0 wprowadzono istotną zmianę dotyczącą magazynów energii:

• prosumenci, którzy zgłosili mikroinstalację fotowoltaiczną do przyłączenia do 31 lipca 2024 r., mogli uzyskać dofinansowanie bez obowiązku montażu magazynu energii,
• w przypadku mikroinstalacji zgłoszonych do przyłączenia od 1 sierpnia 2024 r., montaż magazynu energii elektrycznej lub magazynu ciepła był obowiązkowy.

Wymogi formalne:

• wszystkie instalacje fotowoltaiczne musiały być podłączone do sieci elektroenergetycznej,
• magazyny energii elektrycznej należało zgłosić do operatora systemu dystrybucyjnego (OSD),
• z programu nie mogły skorzystać osoby planujące wyłącznie zwiększenie mocy istniejącej mikroinstalacji fotowoltaicznej bez realizacji nowej inwestycji.

Dofinansowanie w ramach programu "Mój Prąd 6.0" można, tak jak w poprzednich edycjach, można było połączyć z tzw. ulgą termomodernizacyjną i odliczyć poniesione wydatki od dochodu, przy czym odliczeniu podlegają koszty pomniejszone o uzyskaną dotację. Wysokość ulgi termomodernizacyjnej jest uzależniona od zakresu inwestycji. Sama dotacja jest zwolniona z podatku PIT, czyli beneficjent otrzymuje całą kwotę dofinansowania. Z ulgi termomodernizacyjnej może skorzystać właściciel lub współwłaściciel jednorodzinnego budynku mieszkalnego. Z ulgi można skorzystać także na nowy budynek, ale musi być on oddany do użytkowania (nie może być w trakcie budowy). Górny limit odliczeń to 53 000 zł na jednego właściciela.

Status programu 2026 r.: aktywny
Nabór wniosków: prowadzony jest w trybie ciągłym. Program Czyste Powietrze ma charakter wieloletni i jest realizowany zgodnie z harmonogramem nowej odsłony obowiązującej od 31 marca 2025 r. Okres wdrażania programu został określony do 30 czerwca 2032 r.
Szczegółowe terminy realizacji i rozliczenia inwestycji wynikają z regulaminu programu oraz zawartej umowy o dofinansowanie.

Wnioski o dofinansowanie składane są:

• w formie elektronicznej (Generator Wniosków o Dofinansowanie),
• lub w formie papierowej – za pośrednictwem właściwego Wojewódzkiego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (WFOŚiGW),
• możliwe jest również składanie wniosków z pomocą operatora (np. gminy, banku).

Instytucja odpowiedzialna: Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW), (program wdrażany przez WFOŚiGW oraz banki w ścieżce kredytowej)
Budżet programu: Program finansowany ze środków krajowych i unijnych; budżet ma charakter wieloletni i jest sukcesywnie uzupełniany w trakcie trwania programu.

Charakter programu:
Program „Czyste Powietrze” ma na celu poprawę jakości powietrza oraz ograniczenie emisji gazów cieplarnianych poprzez wymianę nieefektywnych źródeł ciepła oraz kompleksową termomodernizację istniejących domów jednorodzinnych. Program skierowany jest do właścicieli i współwłaścicieli budynków już wybudowanych i stanowi najważniejszy ogólnopolski instrument wsparcia termomodernizacji w Polsce.

Nowe zasady obowiązujące od 31 marca 2025 r. (pozostają aktualne w 2026 r.)
Od 31 marca 2025 r. program „Czyste Powietrze” funkcjonuje według zaktualizowanych zasad, które obowiązują również w 2026 r. Zmiany te mają na celu zwiększenie skuteczności programu oraz lepszą ochronę beneficjentów.

Z dofinansowania mogą skorzystać:

• właściciele lub współwłaściciele już wybudowanych domów jednorodzinnych
• lub lokali mieszkalnych z odrębną księgą wieczystą, wydzielonych w tych budynkach, którzy chcieliby poddać je termomodernizacji. 
  
  Warunek własności: Beneficjent musi być właścicielem lub współwłaścicielem nieruchomości co najmniej 3 lata przed złożeniem wniosku (z wyjątkiem nabycia nieruchomości w drodze spadku).
  
  Program nie dotyczy domów w trakcie budowy – dla nowych budynków wsparcie pomp ciepła dostępne jest w programie „Moje Ciepło”.

W ramach programu „Czyste Powietrze” przewidziano dofinansowanie na:

• wymianę starych lub nieefektywnych źródeł ciepła wykorzystujących paliwo stałe,
• przeprowadzenie prac termomodernizacyjnych budynków,
• zwiększenie efektywności energetycznej budynku zgodnie z wynikami audytu energetycznego.

Uwaga:
W nowej odsłonie programu nie przewidziano dofinansowania do kotłów gazowych ani olejowych.

Koszty kwalifikowane w ramach programu „Czyste Powietrze” obejmują m.in.:

• pompa ciepła powietrze/woda,
• gruntowa pompa ciepła do celów ogrzewania lub ogrzewania i c.w.u.,\likwidacja starego źródła ciepła na paliwo stałe,
• ocieplenie stropu, podłogi i ścian,
• wymiana stolarki okiennej, drzwiowej i bramy garażowej,
• ogrzewanie elektryczne,
• instalacja centralnego ogrzewania lub c.w.u. (w tym kolektorów słonecznych),
• wentylacja mechaniczna z odzyskiem ciepła,
• mikroinstalacja fotowoltaiczna,
• audyt energetyczny (obowiązkowy przed złożeniem wniosku),
• świadectwo charakterystyki energetycznej budynku po zakończeniu inwestycji.

Urządzenia muszą pochodzić z Listy Zielonych Urządzeń i Materiałów (ZUM).

Wysokość dofinansowania zależy od dochodów beneficjenta i zakresu przedsięwzięcia. Obowiązują trzy poziomy dofinansowania.

Część I programu - podstawowy poziom dofinansowania

Roczny próg dochodowy: 

• maksymalny dochód roczny: 135 000 zł.
  Maksymalna kwota dofinansowania: do 40% kosztów kwalifikowanych netto (nie więcej niż 68 040 zł).

Część II programu – podwyższony poziom dofinansowania
Miesięczny próg dochodowy:

• do 2 250 zł/os. (gospodarstwo wieloosobowe),
• do 3 150 zł/os. (gospodarstwo jednoosobowe),
  Maksymalna kwota dofinansowania: do 70% kosztów kwalifikowanych netto (nie więcej niż 119 070 zł).

Część III programu – najwyższy poziom dofinansowania
Miesięczny próg dochodowy:

• do 1 300 zł/os. (gospodarstwo wieloosobowe),
• do 1 800 zł/os. (gospodarstwo jednoosobowe),
  Maksymalna kwota dofinansowania: do 100% kosztów kwalifikowanych netto (nie więcej niż 170 100 zł).
  Dodatkowy warunek:
  Najwyższy poziom dofinansowania przysługuje budynkom o bardzo niskiej efektywności energetycznej – zapotrzebowanie na energię użytkową do ogrzewania musi przekraczać 140 kWh/m²/rok (potwierdzone audytem).

W 2026 r. nadal obowiązują kluczowe zmiany wprowadzone w 2025 r., w tym:

• obowiązkowy wybór urządzeń z Listy ZUM – pompy ciepła oraz kotły zgazowujące drewno i kotły na pellet muszą znajdować się na Liście Zielonych Urządzeń i Materiałów (ZUM), publikowanej przez Instytut Ochrony Środowiska – Państwowy Instytut Badawczy (IOŚ-PIB),
• weryfikacja standardów technicznych – pompy ciepła muszą posiadać raport potwierdzający deklarowane parametry, co ma zapewnić jednolite standardy dla urządzeń dopuszczonych do dofinansowania na terenie UE i EFTA,
• utrzymanie poziomów dofinansowania – kwoty wsparcia oraz zasady kwalifikacji beneficjentów pozostają na dotychczasowym poziomie,
• ograniczenie korzystania z najwyższego poziomu dofinansowania (część III programu) – beneficjenci, którzy skorzystali z tego poziomu, mogą ubiegać się o kolejne wsparcie wyłącznie w ramach podstawowego poziomu dofinansowania,
• obowiązek wykonania audytu energetycznego przed inwestycją oraz świadectwa energetycznego po jej zakończeniu.

Zmiany te mają na celu zapewnienie, że dofinansowanie otrzymują wyłącznie urządzenia spełniające najwyższe standardy efektywności energetycznej i ekologicznej.

Status 2026 r.: obowiązuje
Instytucja odpowiedzialna: Ministerstwo Finansów – ulga rozliczana w ramach podatku dochodowego od osób fizycznych (PIT) przez Krajową Administrację Skarbową

Charakter wsparcia:
Ulga termomodernizacyjna to forma odliczenia podatkowego w PIT, z której właściciele i współwłaściciele jednorodzinnych budynków mieszkalnych mogą skorzystać niezależnie od innych dotacji (np. „Czyste Powietrze”, „Mój Prąd”). Polega na odliczeniu od dochodu wydatków poniesionych na przedsięwzięcia termomodernizacyjne.

• maksymalna kwota odliczenia: 53 000 zł na jednego podatnika (limit dotyczy wszystkich przedsięwzięć realizowanych w należących do niego budynkach),
• beneficjenci: właściciele lub współwłaściciele istniejących domów jednorodzinnych,
• nowe domy: ulga przysługuje również na nowo wybudowane budynki, o ile ich budowa została formalnie zakończona,
• wyłączenie: z ulgi nie można skorzystać w trakcie budowy domu,
• termin realizacji: przedsięwzięcie termomodernizacyjne musi zostać zrealizowane w ciągu 3 kolejnych lat, licząc od końca roku podatkowego, w którym poniesiono pierwszy wydatek,

  Jak rozliczana jest ulga termomodernizacyjna?

• odliczenia dokonuje się w rocznym zeznaniu podatkowym PIT za rok, w którym poniesiono wydatek,
• podstawą odliczenia są wydatki udokumentowane fakturą VAT.

W ramach ulgi można rozliczyć następujące wydatki:

Materiały budowlane:

• materiały do docieplenia przegród budowlanych, płyt balkonowych i fundamentów,
• stolarka zewnętrzna (okna, drzwi, bramy),
• materiały wchodzące w skład instalacji ogrzewczej,
• materiały budowlane składające się na system wentylacji mechanicznej z odzyskiem ciepła lub odzyskiem ciepła i chłodu,
• elementy instalacji fotowoltaicznej (panele PV i osprzęt),
• elementy instalacji kolektorów słonecznych wraz z osprzętem,
• elementy przyłącza do sieci ciepłowniczej lub gazowej.

Urządzenia grzewcze i energetyczne:

• pompa ciepła wraz z osprzętem,
• kolektor słoneczny,
• panele fotowoltaiczne,
• węzeł cieplny wraz z programatorem temperatury,
• zbiornik na gaz lub zbiornik na olej (w systemach niskoemisyjnych),
• nowe źródło ciepła spełniające wymogi programów wspierających ochronę środowiska.

Usługi montażowe i towarzyszące:

• montaż i wymiana źródła ciepła,
• wykonanie docieplenia (robocizna),
• montaż stolarki zewnętrznej,
• montaż instalacji ogrzewczej, wentylacyjnej i OZE,
• demontaż źródła ciepła na paliwo stałe,
• wykonanie analizy termograficznej budynku,
• wykonanie audytu energetycznego.

Status 2026 r.: obowiązuje
Instytucja odpowiedzialna: Bank Gospodarstwa Krajowego (BGK)
Instrument finansowy: Fundusz Termomodernizacji i Remontów (FTiR)

Charakter wsparcia: Premie BGK w ramach Funduszu Termomodernizacji i Remontów to instrument wsparcia skierowany głównie do właścicieli i zarządców istniejących budynków, realizowany za pośrednictwem banków kredytujących. Pomoc ma formę spłaty części zaciągniętego kredytu, przeznaczonego na remont lub poprawę efektywności energetycznej budynku. Program szczególnie dobrze sprawdza się przy większych, kompleksowych inwestycjach modernizacyjnych.

W ramach FTiR dostępne są:

• premia termomodernizacyjna – dla przedsięwzięć prowadzących do zmniejszenia zapotrzebowania budynku na energię,
• premia remontowa – dla remontów starszych budynków mieszkalnych,
• grant termomodernizacyjny – dodatkowe wsparcie uzupełniające.

Grant termomodernizacyjny to uzupełniająca forma pomocy finansowej, dostępna wyłącznie łącznie z premią termomodernizacyjną. Jego celem jest dodatkowe obniżenie kosztów kredytu zaciągniętego na realizację kompleksowej termomodernizacji budynku.

Najważniejsze informacje:

• grant ma charakter bezzwrotny i zmniejsza kwotę kredytu pozostającą do spłaty,
• nie jest samodzielnym instrumentem – przysługuje wyłącznie jako dodatek do premii termomodernizacyjnej,
• wnioski składane są za pośrednictwem banku kredytującego, razem z wnioskiem o premię BGK,
• termin składania wniosków o grant termomodernizacyjny upływa 30 czerwca 2026 r.,
• inwestycja musi prowadzić do istotnej poprawy efektywności energetycznej, potwierdzonej audytem energetycznym.

Grant szczególnie opłacalny jest przy dużych modernizacjach, obejmujących m.in. ocieplenie przegród, modernizację systemu ogrzewania czy ograniczenie zapotrzebowania na energię końcową.

• wnioski składane są na bieżąco, bez centralnych naborów terminowych,
• procedura realizowana jest przez bank udzielający kredytu, a nie bezpośrednio przez BGK,
• instrument często oferuje realne i wysokie wsparcie,
• premie BGK można łączyć z ulgą termomodernizacyjną (z zachowaniem zasad rozliczeń),
• rozwiązanie szczególnie opłacalne przy większych remontach i modernizacjach budynków istniejących.

Status 2026 r.:  aktywny
Okres realizacji programu: 2019–2028
Program obowiązuje również w 2026 r. i jest realizowany w trybie ciągłym, w zależności od zawieranych porozumień z gminami.

Charakter programu:
„Stop Smog” to program rządowy skierowany do gmin objętych tzw. uchwałami antysmogowymi, którego celem jest:

• ograniczenie emisji zanieczyszczeń do powietrza,
• poprawa jakości powietrza,
• poprawa efektywności energetycznej budynków,
• wsparcie gospodarstw domowych dotkniętych ubóstwem energetycznym.

Program ma charakter pośredni – środki trafiają do gmin, które realizują inwestycje na rzecz najuboższych mieszkańców.

Wnioskodawcami mogą być:

• gminy,
• powiaty,
• związki międzygminne,
• oraz związek metropolitalny w województwie śląskim.

Beneficjenci ostateczni:

• osoby fizyczne zagrożone ubóstwem energetycznym,
• właściciele lub współwłaściciele jednorodzinnych budynków mieszkalnych,
• gospodarstwa domowe spełniające kryteria dochodowe określone w programie i regulaminach gminnych.

Kryteria dochodowe beneficjentów końcowych:

Dochód na jednego członka gospodarstwa domowego nie może przekraczać:

• 175% najniższej emerytury – gospodarstwo jednoosobowe,
• 125% najniższej emerytury – gospodarstwo wieloosobowe.

Szczegółowe warunki mogą być doprecyzowane lokalnie przez gminę.

Program obejmuje realizację przedsięwzięć niskoemisyjnych, w szczególności:

• wymianę lub likwidację wysokoemisyjnych źródeł ciepła na źródła niskoemisyjne,
• termomodernizację jednorodzinnych budynków mieszkalnych,
• podłączenie do sieci gazowej lub ciepłowniczej,
• zapewnienie dostępu do energii z instalacji OZE,
• zmniejszenie zapotrzebowania na energię do ogrzewania i przygotowania ciepłej wody użytkowej.

Poziom wsparcia w programie "Stop Smog":

• do 70% kosztów przedsięwzięcia – dla gmin do 100 tys. mieszkańców,
• poniżej 70% kosztów – dla gmin powyżej 100 tys. mieszkańców.

Limit kosztów programie "Stop Smog":

• średni koszt realizacji niskoemisyjnego przedsięwzięcia w jednym budynku lub w jednym lokalu (w przypadku budynków o dwóch lokalach nie może przekroczyć kwoty 53 000 zł.

Ważne informacje:

• program realizowany jest wyłącznie na obszarach objętych uchwałą antysmogową,
• to gmina określa szczegółowe warunki udziału mieszkańców w programie,
• mieszkańcy nie składają wniosków bezpośrednio do NFOŚiGW,
• wsparcie kierowane jest do osób, których nie stać na samodzielną wymianę pieca i termomodernizację.

Status 2026 r.: zakończona edycja (ostatnie nabory do 30 czerwca 2024 r.)
Program ma zostać wznowiony w 2026 r., ale szczegółowe zasady i terminy naborów dla osób fizycznych jeszcze nie zostały oficjalnie ogłoszone przez NFOŚiGW.
Instytucja odpowiedzialna: Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW), we współpracy z Wojewódzkimi Funduszami Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (WFOŚiGW).

Charakter programu:
Program „Moja Woda” to inicjatywa wspierająca mikroretencję wód opadowych na prywatnych posesjach. W poprzednich edycjach obejmował dofinansowanie instalacji pozwalających:

• zbierać wodę opadową z dachów i powierzchni nieprzepuszczalnych,
• magazynować deszczówkę w zbiornikach naziemnych i podziemnych,
• retencjonować wodę w gruncie (studnie chłonne, drenaż, skrzynki rozsączające),
• wykorzystywać zgromadzoną wodę np. za pomocą pomp, zraszaczy lub instalacji dystrybucyjnych.

Program jest częścią działań na rzecz adaptacji do zmian klimatu oraz ochrony zasobów wodnych, przeznaczony dla właścicieli lub współwłaścicieli nieruchomości jednorodzinnych.

W drugiej połowie 2025 r. NFOŚiGW ogłosił nabór dla wojewódzkich funduszy (WFOŚiGW) na dofinansowanie przydomowych systemów retencyjnych ze środków unijnych (FEnIKS 2021–2027). Nabór ten trwa od 22 grudnia 2025 r. do 30 stycznia 2026 r. i ma budżet 173 mln zł.

To oznacza, że:

• środki na mikroretencję zostały już udostępnione WFOŚiGW,
• wojewódzkie fundusze będą prowadzić regionalne nabory dla właścicieli domów jednorodzinnych w 2026 r.,
• wsparcie ma docierać bezpośrednio do gospodarstw domowych poprzez dotacje udzielane przez WFOŚiGW.

To oficjalny sygnał, że w 2026 roku wraca finansowanie mikroretencji - najpierw dla WFOŚiGW; nabory dla mieszkańców będą ogłaszane regionalnie.
Na dzień publikacji artykułu (2026 r.) nie został ogłoszony ogólnopolski nabór dla osób fizycznych – środki są dystrybuowane na poziomie wojewódzkim.

Co się zmienia w 2026 r. (prognoza zasad)
Na podstawie dostępnych informacji o naborze do WFOŚiGW i analogii do poprzednich edycji można oczekiwać, że:

• WFOŚiGW ogłoszą regionalne nabory wniosków dla osób fizycznych (właścicieli domów jednorodzinnych),
• wsparcie będzie przeznaczone na zakup, montaż i uruchomienie instalacji retencyjnych (zbiorniki, pompy, filtry, rozsączanie),
• dofinansowanie może wynosić znaczną część kosztów (poprzednio nawet do 80 % kosztów kwalifikowanych),
• maksymalna kwota dotacji prawdopodobnie będzie podobna do poprzedniej edycji (np. do kilku tysięcy złotych na jedno przedsięwzięcie).

Uwaga: Szczegółowe zasady, limity i dokumenty konkursowe jeszcze nie zostały oficjalnie ogłoszone przez NFOŚiGW – warto śledzić komunikaty WFOŚiGW i stronę NFOŚiGW.

Co robić w 2026 r., gdy program jeszcze nie formalnie ruszył?

• monitoruj strony WFOŚiGW w swoim województwie (tam będą ogłoszenia naborów dla osób fizycznych),
• przygotuj wstępny kosztorys instalacji retencyjnej i listę potencjalnych elementów (zbiorniki, pompy, filtry),
• sprawdź warunki lokalnych programów mikroretencji, które mogą działać równolegle.

W ramach uruchomionego w 2020 r. programu "Moja Woda" możliwe było uzyskanie dofinansowania na budowę przydomowych systemów retencji wód opadowych, które obejmują zakup, montaż, budowę i uruchomienie instalacji do zbierania wód opadowych, gromadzenia deszczówki w zbiornikach, retencjonowania w gruncie i na dachach, oraz wykorzystywania zebranej wody z pomocą pomp, przewodów, filtrów, zraszaczy i innych urządzeń.

Wsparcie finansowe dla inwestycji w odnawialne źródła energii oraz inne ekologiczne rozwiązania dostępne jest również w ramach programów regionalnych i gminnych. Poszukując dodatkowych form dofinansowania, warto śledzić lokalne nabory prowadzone przez gminy, które często realizowane są przy wsparciu środków wojewódzkich lub unijnych.

W wielu gminach w Polsce nadal nie ma możliwości podłączenia budynków do sieci kanalizacyjnej, a w niektórych lokalizacjach takie podłączenie jest niemożliwe ze względu na ukształtowanie terenu lub inne uwarunkowania techniczne. W takich przypadkach rozwiązaniem może być przydomowa oczyszczalnia ścieków.

Przydomowa oczyszczalnia ścieków – wsparcie lokalne

Koszt zakupu i montażu przydomowej oczyszczalni ścieków wynosi zazwyczaj od kilku do kilkunastu tysięcy złotych. W ramach lokalnych programów gminnych możliwe jest uzyskanie dofinansowania nawet do 80% kosztów kwalifikowanych, jednak wysokość dotacji, warunki udziału, kryteria dochodowe, terminy naborów są ustalane indywidualnie przez każdą gminę.

Informacji o dostępnych programach należy szukać:

• w urzędzie gminy (wydział ochrony środowiska),
• w Biuletynie Informacji Publicznej (BIP),
• na oficjalnej stronie internetowej gminy.

Przy opracowaniu artykułu skorzystano z materiałów dostępnych na www.nfosigw.gov.pl